Toplumsal kurumlar (aile, eğitim, din, ekonomi, siyaset)

1. Modern kent toplumlarında evlenen çiftlerin hem erkeğin hem de kadının ailesinden bağımsız olarak ayrı bir ev açarak yaşamlarını sürdürmesi yaygın bir tutum haline gelmiştir. Bu durum, sanayileşme ve kentleşme süreçleriyle birlikte çekirdek ailenin yaygınlaşmasının da bir sonucudur. Metinde anlatılan evlenen çiftlerin yerleşim yerine ilişkin bu toplumsal düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?

• ANeolokal
• BPatrilokal
• CMatrilokal
• DBilokal
• EAvankulokal

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

2. Okullar, müfredatta yer alan teorik bilgileri öğretmek ve bireyleri belirli mesleklere hazırlamak amacıyla kurulmuş resmi kurumlardır. Ancak eğitim süreci sadece bu hedeflerle sınırlı kalmaz; bireylerin kendi sosyal çevrelerinden eş seçmelerine zemin hazırlar, gençlerin iş gücüne katılımını geciktirerek işsizlik baskısını azaltır ve akran grupları oluşturmalarına imkan tanır. Buna göre paragrafta bahsedilen durumlar eğitimin hangi yönünü örneklemektedir?

• AAçık ve resmi işlevlerini
• BToplumsal hareketliliği engelleme rolünü
• CGizil ve dolaylı işlevlerini
• DKültürel birliği sağlama amacını
• EEkonomik altyapıyı şekillendirme gücünü

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

3. Max Weber, Batı Avrupa'da modern kapitalizmin gelişimi ile Protestanlığın Kalvinizm mezhebi arasındaki ilişkiyi incelemiştir. Kalvinist anlayışta yer alan dünyevi işte çok çalışmak, tutumlu olmak ve elde edilen kazancı lüks tüketime harcamayıp yeniden yatırıma yönlendirmek gibi dini ilkelerin, rasyonel sermaye birikimini ve kapitalist zihniyeti beslediğini ileri sürmüştür. Bu yaklaşımdan hareketle din kurumu ile ilgili ulaşılabilecek en genel yargı aşağıdakilerden hangisidir?

• ADin, toplumsal yapının diğer kurumlarından tamamen bağımsız soyut bir inanç sistemidir.
• BDini inanç ve değerler, ekonomik yapının biçimlenmesinde ve dönüşümünde etkili bir rol oynayabilir.
• CEkonomik sistemler, dini yapının temel ilkelerini tek taraflı olarak belirleyen ana unsurdur.
• DSanayileşme süreciyle birlikte din kurumu toplumsal işlevini tamamen yitirmiştir.
• EToplumsal kurumlar arasındaki etkileşim sadece aile ve eğitim alanlarında gerçekleşir.

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

4. Bir liderin toplum tarafından kabul görmesi ve yönetme gücünü elinde bulundurması, kendisinde var olduğuna inanılan olağanüstü niteliklere, kahramanlık hikayelerine veya lütufkar özelliklere dayanabilir. Bu tür yönetimlerde liderin sözleri ve kararları kural sayılır; itaat liderin şahsına duyulan inançtan kaynaklanır. Max Weber'in meşru otorite tipleri sınıflandırmasına göre metinde açıklanan otorite türü aşağıdakilerden hangisidir?

• AGeleneksel otorite
• BYasal otorite
• CRasyonel otorite
• DKarizmatik otorite
• EBürokrasi odaklı otorite

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

5. Üretim araçlarının mülkiyetinin ağırlıklı olarak özel şahıs ve firmalara ait olduğu, mal ve hizmet fiyatlarının serbest rekabet ile arz ve talep dengesine göre belirlendiği, kâr güdüsünün temel teşvik edici unsur olarak öne çıktığı ekonomik sistem aşağıdakilerden hangisidir?

• ASosyalist ekonomi
• BKomut ekonomisi
• CGeleneksel ekonomi
• DKapalı ekonomi
• EPiyasa ekonomisi

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada