Bölgeler

Bölge kavramı ve bölge türleri

YKS · TYT · TYT Coğrafya

⚡ Hızlı Özet

Bölge belirlemek için önce bir ölçüt seçilir. İklim, nüfus ya da ekonomik faaliyet gibi bir ölçüt olmadan hangi özelliğe göre bölge çizileceği belli olmaz.

Hap Bilgiler

Konunun en kritik bilgileri — hızlı tekrar için.

Bölge belirlemek için önce bir ölçüt seçilir. İklim, nüfus ya da ekonomik faaliyet gibi bir ölçüt olmadan hangi özelliğe göre bölge çizileceği belli olmaz.
Antarktika, Güney Kutbu çevresinde yer alan ve neredeyse tamamı kalın buzullarla kaplı olan kıtadır.
Bölgenin büyüklüğü, belirlemede kullanılan ölçütün ayrıntı düzeyine bağlıdır. Ölçüt genel tutulursa büyük, ayrıntılı tutulursa küçük bölgeler ortaya çıkar; bu nedenle büyüklük değişkendir.
Tüketici tercihleri, ürün satışını ve pazarlamayı etkileyebilir ancak modern tarım teknolojilerinin kullanımı veya üretim verimliliği üzerinde doğrudan belirleyici değildir.
Ölçütün değişmesi, insan faaliyeti, doğal koşullar ve amaçların farklılaşması bölge sınırlarını değiştirebilir.
Üçüncül sektörde çalışanların eğitim seviyesi, özellikle finans, bilişim ve diğer nitelikli hizmet alanlarında genellikle yüksektir; bu ifade yanlıştır.
Kıtalar çok geniş kara parçalarıdır ve içlerinde farklı ölçütlere göre birçok bölge bulunur.
Madencilik bir ekonomik faaliyettir. Yer altı kaynaklarının çıkarıldığı alanların oluşturduğu maden bölgesi ekonomik ölçüte dayandığından ekonomik bölgeye girer.
Bölge, seçilen ölçüte göre belirlenir. Aynı alan farklı ölçütlerle farklı bölgeler oluşturabildiğinden, bölge belirlemede en belirleyici unsur seçilen ölçüttür.
Deniz ticareti, malların deniz yoluyla nakliyesi ve ticaretiyle ilgilidir.
Doğal bölgeler iklim, yer şekilleri, bitki örtüsü ve toprak gibi doğal ölçütlere göre belirlenir.
Formal bölge, içindeki alanların ortak bir özelliği paylaşmasına dayanır. Buğday tarımı yapılan bir ova aynı ürünle nitelenen benzer bir alan olduğundan formal bölgeye örnektir.
Bölge belirlemek her zaman bir amaca yöneliktir; tarımı planlamak, nüfusu incelemek gibi. Bu amaca uygun ölçüt seçildiğinde belirleme amaç birliği içinde yapılmış olur.
Geçim kaynağı, ekonomik faaliyetle ilgilidir. İnsanların benzer geçim kaynaklarına sahip olduğu bir alan ekonomik ölçüte dayandığından ekonomik bölgeyi işaret eder.
Geleneksel tarım yöntemlerinin her zaman modern yöntemlerden daha düşük maliyetle uygulanması söz konusu değildir.
Bölge, herhangi bir ölçüte göre kendi içinde ortak özellikler taşıyan ve bu özelliklerle çevresinden ayrılan alandır.
Bitkilerin genetik modifikasyonu, modern tarım uygulamalarında kullanılan biyoteknolojik yöntemlerin en belirgin örneğidir.
Avrupa ve Asya, aslında kesintisiz tek bir büyük kara kütlesi olan Avrasya üzerinde yer alır.
İkincil sektörün baskın olduğu ülkelerde, hizmet sektörünün işgücü payı daha düşük kalır. Aşırı yoğun hizmet istihdamı, beklenen işgücü dağılımıyla çelişir.
Gelişmiş ülkelerde tarım ve madencilik gibi birincil sektörler, toplam iş gücü içinde çok düşük oranda yer alır.
İşlevsel bölgenin merkezi, çevresine hizmet veya işlev sunan bir noktadır. Üniversite, hastane, liman ve alışveriş merkezi böyle merkezlerdir.
Ölçüt sayısı arttıkça bir alanın tüm ölçütlere birden uyması zorlaşır; ortak koşulları sağlayan alan daralır.
Bölge; ortak özellik, çevresinden ayırt edilebilme, ölçüt ve amaç gerektirir. Ancak sınırların kesin ve değişmez olması gerekmez; bölge sınırları ölçüte göre değişebilir.
Ekvatoral bölge iklim özelliğine göre belirlenir. İklim doğal bir ölçüt olduğundan ekvatoral bölge doğal bölgeye örnektir.
Daha önce tarım alanı olan bir yer sanayileşince sanayi bölgesine dönüşebilir. Bu, bölge özelliklerinin ve sınırlarının insan faaliyetiyle zamanla değişebildiğini gösterir.
Bölgelere ayırma, geniş yeryüzünü daha küçük ve benzer birimlere bölerek inceleme, planlama ve yönetim işlerini kolaylaştırır.
Bölge, kendine özgü doğal ya da beşeri özellikleriyle çevresinden ayrılan, sınırları insanlar tarafından belirlenen alandır. Sınırları zamanla değişebilir.
İklim ve yer şekli gibi ölçütlerle çizilen bölgeler doğaldır. Nüfus, tarım ve sanayi gibi insan etkinliklerine dayananlar ise beşeri bölgedir.
Bölgeler yönetim, ekonomi ve teknolojiye göre biçimlenir. Bu nedenle bölge sınırları kesin değildir ve zamanla değişebilir.
Bir bölge belirlenirken kullanılan ölçüt genişse bölge de büyük olur. Ölçüt daraldıkça bölgenin kapladığı alan küçülür.
Bir merkezin etki alanına göre belirlenen bölgeye işlevsel bölge denir. Sanayi, tarım ve ticaret bölgeleri bu türe örnektir.
Türkiye 1941 Coğrafya Kongresi'nde 7 coğrafi bölgeye ayrılmıştır. Bu bölgeler adlarını büyük ölçüde komşu denizlerden ve konumlarından alır.
Türkiye'nin yüz ölçümü en geniş coğrafi bölgesi Doğu Anadolu Bölgesi'dir. En küçük bölgesi ise Güneydoğu Anadolu Bölgesi'dir.
Bölgeler kendi içinde daha küçük bölümlere ayrılır. Örneğin Karadeniz Bölgesi Batı, Orta ve Doğu Karadeniz bölümlerinden oluşur.
Bölgeler yerel ölçekten kıtasal ölçeğe kadar farklı büyüklüklerde olabilir. Kıtalar dünyanın en büyük doğal bölgeleridir.
Bölgelere ayırma, geniş alanların incelenmesini ve planlanmasını kolaylaştırır. Benzer özellikler bir arada değerlendirilir.

Örnek Sorular

Doğru cevap ve açıklamalı çözüm efor uygulamasında — reklamsız ve ücretsiz.

1. Yeryüzünün belirli bir özelliği bakımından çevresine göre benzerlik gösteren ve bu özelliğiyle diğer alanlardan ayrılan bölümüne ne ad verilir?

  • ABölge
  • BKıta
  • CÜlke
  • DKavşak
  • EHinterland

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

2. Bir alanın bölge olarak kabul edilebilmesi için taşıması gereken en temel koşul aşağıdakilerden hangisidir?

  • ADeniz kıyısında yer alması
  • BKendi içinde ortak bir özelliğe sahip olması
  • CNüfusunun çok fazla olması
  • DSınırlarının hiç değişmemesi
  • EBir ülkeye ait olması

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

3. Doğal özellikleri bakımından benzerlik gösteren alanlara ne ad verilir?

  • ABeşeri bölge
  • BEkonomik bölge
  • CDoğal bölge
  • Dİşlevsel bölge
  • ESiyasi bölge

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

4. Nüfus, yerleşme ve kültürel özelliklere göre belirlenen bölge türü aşağıdakilerden hangisidir?

  • ADoğal bölge
  • BEkonomik bölge
  • CFiziki bölge
  • Dİklim bölgesi
  • EBeşeri bölge

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

5. Tarım, sanayi, madencilik gibi üretim faaliyetlerine göre belirlenen bölgelere ne ad verilir?

  • AEkonomik bölge
  • BDoğal bölge
  • Cİklim bölgesi
  • DKültürel bölge
  • ECoğrafi bölge

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

Bölge kavramı ve bölge türleri sorularını çöz

Bu konunun sorularını açıklamalı çözümleriyle çöz, kavram kartlarıyla tekrar et — XP ve seri kazan. Öğrenciye tamamen ücretsiz ve reklamsız.

Öğrenciye ücretsizReklamsız
Şuradan indir:App StoreÇok YakındaGoogle Play

iPhone & iPad’de yayında · Android çok yakında