Konunun en kritik bilgileri — hızlı tekrar için.
Toplam net yük hesaplanır: 2q - 5q + 9q = pozitif 6q. Toplam yarıçap ise r + 2r + 3r = 6r olur.
Dokunma sonucunda cisimler kesinlikle aynı cins elektrik yüküyle yüklenirler veya nötr olurlar.
Negatif yüklü cisim içe sarkıtıldığında iç duvardaki elektronları dış duvara doğru iter.
Kutuplanma geçici olup, etkiyi yaratan yüklü cisim uzaklaştırıldığında eski nötr hallerine dönerler.
Durgun veya hareketli elektrik yüklerinin çevrelerindeki alanda başka elektrik yüklerine kuvvet uygulayabildikleri vektörel etki bölgesine fizik biliminde elektrik alan adı verilmektedir.
Dokunma sonucunda cisimler kesinlikle aynı cins elektrik yüküyle yüklenirler veya nötr olurlar.
Kutuplanma geçici olup, etkiyi yaratan yüklü cisim uzaklaştırıldığında eski nötr hallerine dönerler.
İki cismin birbirini çekebilmesi için ya zıt işaretli yüklere sahip olmaları ya da birinin yüklü diğerinin ise nötr iletken olması gerekir.
Elektrostatik filtrelerde bacadan geçen gaza yüksek gerilim uygulanarak toz tanecikleri elektrikle yüklenir (I doğru).
Birinci kürenin q/r oranı -2q/r, ikinci kürenin q/r oranı ise -6q/3r = -2q/r şeklindedir.
Pozitif X cismi yaklaştığında en uzak bölge olan Z ucundan elektron çeker ve Y ucu negatif yüklenir.
F = k.q1.q2/d kare formülünde yükler ikişer katına çıkınca pay kısmı 2·2 işleminden 4 katına çıkar.
Aynı cins yüklü ve potansiyeli yüksek cisim dokunursa yapraklar daha çok açılabilir (I). Zıt cins ve eşit miktarda yüklü cisim dokunursa nötrlenip tamamen kapanabilir (II).
Yapraklar tamamen kapandığında yapraklardaki tüm fazla elektronlar topuza çekilmiş ve yapraklar nötr olmuştur.
Elektroskobun yapraklarının biraz daha açılması için yapraklardaki yük yoğunluğunun artması gerekir.
Dokunma ile elektriklenmede toplam yük olan pozitif 12q, toplam yarıçap olan 3r değerine bölünür.
Aynı işaretli iki cisim dokundurulduğunda yük potansiyellerine göre ya elektroskoba yük geçer (açılır), ya elektroskoptan cisme yük geçer (kapanır) ya da yük geçişi olmaz (değişmez).
Yüklü cisimler nötr iletken cisimleri etkiyle elektrikleme yoluyla önce kendilerine doğru çekerler.
Toplam yük qtop = qK + qL = +5q + (-2q) = +3q dur. İletken küreler toplam yükü yarıçapları oranında paylaşırlar.
Bu da ancak zıt işaretli ve güçlü etki yapan bir cisimle sağlanabilir.
Pozitif cisim yaklaştığında en uzaktaki Z ucundan elektron çekmek ister. Z topraklandığı için topraktan sisteme elektron gelir.
Yüklerden biri yarıya indiğinde kuvvet yarıya düşer (5 F). Mesafe 2 katına çıktığında uzaklığın karesiyle ters orantılı olduğu için kuvvet 4 kat daha azalır.
X cismi pozitif yüklü cisme dokundurulduğunda onunla aynı cins yani pozitif yükle yüklenir.
Coulomb kuvveti mesafenin karesi ile ters orantılıdır. Mesafe d değerinden 3d değerine çıkarıldığında uzaklığın karesi 9 katına çıkmış olur.
İçi boş iletken bir kürenin içine dokundurulan cisimler, yüklerinin tamamını kürenin dış yüzeyine aktarırlar ve kendileri nötr hale gelirler.
Coulomb kanunundaki k elektriksel sabit değeri evrensel bir sabit olmayıp, ortamın dielektrik özelliklerine (elektriksel geçirgenliğine) bağlı bir katsayıdır.
Elektrik yükü pozitif ve negatif olmak üzere iki türdür. Yükün SI birimi Coulomb (C) dur.
İki yük arasındaki kuvvet F=k.q1.q2/d2 ile bulunur. Kuvvet, yüklerin çarpımıyla doğru, aralarındaki uzaklığın karesiyle ters orantılıdır.
Elektrik yükleri arasında temel kural şudur: aynı işaretli yükler birbirini iter, zıt işaretli yükler birbirini çeker.
Yük korunumu yasasına göre yalıtılmış bir sistemde toplam elektrik yükü değişmez. Yük yoktan var, vardan yok edilemez.
Cisimler sürtünme, dokunma ve etki (tesir) yoluyla elektriklenir. Her yöntemde yük dağılımı farklı biçimde değişir.
Etkiyle elektriklenmede yüklü cisim, nötr cisme dokunmadan içindeki yüklerin ayrışmasına neden olur.
İletkenlerde elektrik yükleri serbestçe hareket edebilir, yalıtkanlarda ise yükler bulundukları yerde kalır.
Elektroskop, bir cismin yüklü olup olmadığını yapraklarının açılıp kapanmasıyla gösteren araçtır.
Topraklama, cisimdeki fazla yükün toprağa akıtılmasıdır. Bu işlemle cisim elektriksel olarak nötrlenir.
Coulomb yasasındaki k sabiti yaklaşık 9·10⁹ N·m²/C² değerindedir. Bu sabit ortama bağlıdır.